DISCLAIMER

 1.⁠ ⁠Mizo ten dan leh hrai chungchanga  an lo bengvar nan leh thudik rintlak an hriat theih nan he website hi siam a ni a. 

2.⁠ ⁠Mizo ten Court rorelna kan hriat fiah leh hriat chian tawk loh avangin harsatna kan tawk thin a. Court rorelna leh dan te hi English a ziak a nih avangin mi nawlpui te tan hriat thiam a har thin a. English a in ziak te chhiar tur tam tak national news a a awm laiin mahni tawng ngeia kan lo hriat ve nan thuthar ber berte tarlan a ni ang. 

3.⁠ ⁠Mizo mipui ten kan hriatthiam tlan theih dan tur berin Supreme Court, High Court leh District Court te mipuite hriat tura pawimawhte a  rang thei a i chhiar theih tura lo chhawp chhuah  hi kan tum a ni. 

(The Bar Council of India does not permit advertisement or solicitation by advocates in any form or manner. By accessing this website, www.jclalnunsanga.in, you acknowledge and confirm that you are seeking information relating to JC Lalnunsanga, Advocate & Legal Consultant  of your own accord) 

Exit
Khaihlum tura Hremna Pek Chungchang

Khaihlum tura Hremna Pek Chungchang

  • Aug 26, 2026
  • Admin
  • Share

Kum 2015 khan Republic Vengah Mizo-te chanchina thu lungchhiat thlak leh rapthlak tak mai a thleng a, Pu Sangliansiama te chhungkua chu Misualin luhchilhin mi 5 ngawt mai a that a nih kha. Kha chanchin khan mitin min thawnga, Zoram mipuiu-te kan thin a rim em em a niH kha. Veng neitu Repblic Veng pawhin Tualthattu kha khai hlum ve ngei an duh a, chu chu Zoram mipui duh dan pawh a ni. Chutih laiin Pu HTC Lalrinchhana, Addl. District & Session Judge chuan damchhung tang turin a hrem ta zawk a ni.

Kha thil thleng hnuah pawh khan a khat tawkin kan ramah hian tualthahna rapthlak tak tak leh rawva tak tak a thleng ta fo mai a, mi neih it vang leh mipathmeichhiatna rawngkai tualthahna a thlen rualin chutiang pawh ni chuang lo, suahsual vang hrim hrim pawhin a thleng fo mai. Hmanni lawka tleirawl duhawm tak mai. Ramdinpuii thihna te kha a rapthlakin mitin min thawng a nih kha. Amah laichin hnai ngei maiin dimdawina tel miah lovin an that tawp mai a nih kha. Hetianga rawng taka tualthattu hi chu mipui pawhin khaihlum kan duh fur awm a sin maw le.

India danah hian tualthattu khaihlum (Death Penalty) pek a harsatzia hi kan suangtuah phak lo mai thei a ni. Thi tura hremna pe theitu chu Session Court an ni a, Session Court tih hian an hnuaia Addl Session Court a huam tel tih kha rilruah lo awm ta sela. Session Court hi criminal case a trial khawih theih Court sang ber a ni a, ngaihtuah theih loh khawpa case sang a awm lo a ni ber mai, Special Court ngaihtuah bik tura danin a ruahman a nih si loh chuan....

Session Court rorelna chu a taka kengkawh tur chuan High Court-in a pawmpui a ngai a, High Court-in a pawmpui a nih pawhin Supreme Court-ah ama sumsen ngai lo pawhin appeal theih a la ni ta fo a. Supreme Court pawh chuan thi tura hremna chu lo nemnghehpui pawh nise, President of India hnenah ngaihdam a la dil leh theih a, chumi hnuah meuh chuan kum tak tak a lo liam tawh thin a ni. Khatianga case a kal lai khan lo khaihlum ngawt thei a ni lo. Tichuan, kum tam a lo liam hnuah chuan Thi tura tih pawh, mi then khat chu damchhung jail tan (Life Imprisonment) a thlak sak an ni leh mai thin a, khaihlum tak tak chu tlemte an ni.

Kan hriat tur chu damchhung jail tang tura tihte hi chi hnih ang deuh hian a kal leh a; pakhatna chu damchhung tihah pawh thih hma zawng ( which may extend to imprisonment for life, which shall mean imprisonment for the remainder of that person’s natural life ) tih leh a pahnihna, dam chhung (shall be punished with death or imprisonment for life) tih awm a ni. Tualthat (Murder case) hi a pahnihna zawkah khian a awm a, chutih laiin Pawngsual (Rape) leh kum tling lo mimat hmeichhiatna hmanpuiah pawh hremna na ber chi ah chuan pakhatna hi hman tur a ni thung.

A pahnihna zawk khi kum 25 velah chuan chhuah zalen mai theih an ni tawh a ni. Australia Missionary Graham Stain a te pafa that a, motor nena halhtu pawh kha kum 25 a tling tawh hnuah a chungchang Sate Sawrkar-in a ngaihtuah duh loh avangin tunah hian Supreme Court chuan natakin a kar a, an ngaihtuah loh chuan an mahniin an ngaihtuah mai tur thu an sawi a ni.

Pu Sangliansiama te chhungkua thattute chungchang ngaihtuahtu Pu HTC Lalrinchhana kha a lo fingthiam ngawt mai. Mipui-te pawhin khaihlum tura an duh lai khan a ni chuan damchhung tang turin a ti a, mahse pawisa a chawi tur (Fine) kha a tam hle mai a, ka chiang ta chiah lova Rs. 80 lakhs vel lai a ni. Kha kha a pek theih loh chuan damchhung bakah kum 80 a tan bel dawn tihna a ni. Kan sawi tak ang khan Pu HTC Lalrinchhana khan khaihlum turin lo rel ta sela, High Court/Supreme Court emaw President of India pawhin dam chhung tang turin lo thlak sak ta sela chuan, kum 25 velah chuan a rawn chhuak heu mai dawn a ni. Mahse, Pu HTC Lalrinchhana rorelnaah chuan kum 25-ah lo chhuah theih pawh nise, a chawi tur ai kha kum 80 a tan belh tho tho dawn tihna a ni. Fine pek theih loh avanga jail tantir hi chu Court sangin a tidanglam a nih loh chuan tihdanglam theih tawh loh a ni.

Heng atang hian thi tur meuha inhrem harsatzia a chiang thei mai awm e.- Lalrinchhunga, Advocate.

(Pu Lr Chhunga ti a hriat lar a facebook wall a post ama phalna a chhuah chhawn a ni e)